Google Search Console instellen en gebruiken: gids

Wat is Google Search Console?

Google Search Console is een gratis tool van Google zelf die laat zien hoe je website presteert in de zoekresultaten. Je ziet op welke zoekwoorden je vertoond wordt, hoe vaak mensen doorklikken, welke pagina's in de index staan en of Google technische problemen tegenkomt. Het is de enige plek waar je die informatie rechtstreeks van de bron krijgt, in plaats van via schattingen van externe tools.

Voor ondernemers is dat verschil belangrijk: Search Console meet wat er in Google gebeurt voordat iemand op je site komt. Precies daar liggen je kansen op meer vindbaarheid. Statistiekpakketten beginnen pas te meten na de klik, en externe SEO-tools werken met schattingen die er flink naast kunnen zitten. Wie serieus werk wil maken van zoekmachineoptimalisatie, kan dus niet zonder deze data. Het instellen kost hooguit een halfuur.

Instellen: verifiëren en je sitemap indienen

Ga naar search.google.com/search-console en log in met een Google-account. Voeg je site toe als property. Dat kan op twee manieren: als domeinproperty, waarbij je via een DNS-record bij je domeinregistrar bewijst dat het domein van jou is, of als URL-prefix, waarbij je een HTML-bestand uploadt of een metatag op je site plaatst. De domeinvariant is iets meer werk, maar dekt in één keer alle varianten van je site.

Dien daarna je sitemap in: een bestand, meestal sitemap.xml, dat alle pagina's van je site opsomt. Vrijwel elk modern systeem, van WordPress tot maatwerk, maakt dat bestand automatisch aan op jouwdomein.nl/sitemap.xml. Plak dat adres in het sitemaprapport en Google weet voortaan direct welke pagina's er zijn en wanneer er iets bijkomt. Zie je dat de sitemap gelezen is, dan staat de basis.

Het prestatierapport: je zoekwoorden en doorklikratio

Het prestatierapport is het hart van Search Console. Je ziet er per zoekwoord vier cijfers: vertoningen (hoe vaak je in de resultaten stond), klikken, CTR (de doorklikratio: het percentage vertoningen dat een klik werd) en je gemiddelde positie. Zet de periode op drie of zes maanden voor een betrouwbaar beeld in plaats van dagkoersen, en filter op land en apparaat voor een eerlijker beeld van je Nederlandse bezoekers.

Lees dit rapport als gratis klantenonderzoek. De zoekwoorden waarop je vertoond wordt, zijn de vragen waarmee klanten je al bijna vinden. Vergelijk ze met wat je wilt uitstralen: word je gevonden op je specialisme, of vooral op je bedrijfsnaam? Dat verschil bepaalt je contentagenda voor de komende maanden. Handig detail: je ziet hier ook zoekwoorden waarop je al bijna scoort zonder er ooit iets voor te hebben gedaan. Een extra pagina in die richting scoort vaak verrassend snel, omdat je voortbouwt op bestaand vertrouwen.

Indexering, Core Web Vitals en links

Het indexeringsrapport toont welke pagina's in de index van Google staan en welke niet, inclusief de reden. Enkele uitgesloten pagina's zijn volstrekt normaal, denk aan bedankpagina's of filters. Maar staan je belangrijkste dienstpagina's bij uitgesloten, dan heb je een probleem gevonden dat al je andere SEO-inspanningen blokkeert. Via de knop bij elke pagina vraag je na een oplossing een nieuwe beoordeling aan.

Core Web Vitals meet snelheid en gebruikerservaring op basis van echte bezoekers, uitgesplitst naar mobiel en desktop. Oranje of rode scores betekenen dat je site voor echte gebruikers traag aanvoelt, en dat weegt mee in je posities. Het linksrapport toont ten slotte welke sites naar je verwijzen: je backlinks, gratis en rechtstreeks van de bron.

De overige rapporten, zoals sitelinks of speciale zoekresultaten, zijn voor de meeste mkb-sites bijzaak. Kom je een melding tegen die je niet begrijpt, zoek dan eerst op de exacte naam van die melding: negen van de tien keer blijkt het een mededeling en geen probleem. Laat je er niet door afleiden; de vier rapporten hierboven bepalen het resultaat.

Drie quick wins uit je data

Win één: verbeter de titels van pagina's met veel vertoningen en een lage CTR. Sta je gemiddeld op positie vijf maar klikt bijna niemand, dan belooft je paginatitel te weinig. Maak er een concrete belofte van, bijvoorbeeld met een prijs of jaartal erin, en je haalt meer uit de positie die je al hebt. Een kleine ingreep die binnen weken tientallen procenten meer klikken kan opleveren.

Win twee: versterk pagina's die op positie elf tot en met twintig staan, net buiten de top tien. Vul de tekst aan met wat er nog mist, beantwoord de kernvraag directer en link er vanaf andere pagina's naartoe: dit zijn je snelste kansen. Zulke pagina's hebben het vertrouwen van Google al bijna en een gerichte verbetering duwt ze over de drempel. Win drie: los indexeringsfouten op je belangrijkste pagina's als eerste op.

Wil je dit soort werk liever in één keer professioneel laten uitvoeren, dan doet de eenmalige SEO-optimalisatie van Volstoom vanaf €995 precies dit: de data uit Search Console vertalen naar concrete verbeteringen aan titels, teksten en techniek. Search Console blijft daarna de meetlat, zodat je in dezelfde rapporten zwart op wit terugziet wat de optimalisatie heeft opgeleverd.

Het verschil met Google Analytics

Search Console en Google Analytics vullen elkaar aan, maar meten iets anders. Search Console meet vóór de klik: vertoningen, zoekwoorden en posities in Google. Analytics meet ná de klik: wat bezoekers op je site doen, waar ze vandaan komen en of ze iets aanvragen of kopen. Voor pure vindbaarheid heb je aan Search Console genoeg. Koppelen kan overigens gewoon, zodat je zoekwoorden en bezoekersgedrag in één scherm ziet.

Begin je net, houd het dan simpel: Search Console voor je vindbaarheid en je Google Bedrijfsprofiel voor lokale zichtbaarheid. Een kwartier per week in deze twee gratis tools levert de gemiddelde mkb-ondernemer meer op dan een duur dashboard dat niemand bekijkt. Groei je verder of run je een webshop, dan wordt Analytics alsnog waardevol, maar pas nadat deze basis staat.